Sirkeci Şah-ı Huban Medresesi

Şahı Huban Medresesi; İstanbul Suriçi Sirkeci Hocapaşa Mahallesi Ebussuud Caddesi üzerindedir. Bugünkü İstanbul Valiliği binalarının arkasında bulunan Osmanlı Arşivleri binalarının Ebussuud caddesine bakan cephede bulunmaktadır. Medreseyi yavuz sultan Selim’in kızı Şah-ı Huban Sultan tarafından 1564 tarihinde inşa ettirilmiştir. Şah-ı Huban Kanuni Sultan Süleyman’ın kardeşi olup Sadrazam Lütfü Paşa’nın eşidir. Medresenin kapı kitabesinden anlaşılacağı üzere yapım tarihi 1563 yılıdır. 1572 yılında vefat eden Şah-ı Huban aynı zamanda Topkapı’da bulunan Merkez Efendi Türbesini büyütüp bugünkü haline getiren kişidir. Ufak bir tekke yapısından bugünkü Külliyeye gelen bu yapılar topluluğu şah-ı Huban tarafından yaptırılmıştır.

Şah-ı Huban Medresesi bugüne sadece medresenin dershanesi kalabilmiştir. Dershane kare planlı, kubbeli, kagir küçük bir yapıdır. Almaşık malzeme ile bir sıra kesme taş üç sıra tuğla sistemiyle inşa edilmiştir. Kubbe kare üzerine sekizgen planlı olarak örülmüştür. Binanın medrese değil, müderris odası olduğu düşünülmektedir. Medresede 1792 tarihinde 12 hücrede biri müderris toplam 24 kişi ikamet etmekteydi. 1869 tarihinde medresede 5 kişi sayılmıştır. 1914 tarihli sayımda ise bu medresenin adı geçmemektedir. Günümüze intikal etmiş olan dershane binası Başbakanlık Arşivler deposu olarak kullanılmaktadır.