Üsküdar Şemsi Ahmet Paşa Türbesi

Şemsi Ahmet Paşa Türbesi; İstanbul Boğazı’nın Anadolu yakasında Üsküdar sahilinde bulunan Şemsi Paşa Külliyesi haziresine 1580 yılında inşa edilmiştir. Türbe, külliye ile birlikte yapılmıştır. Şemsi Ahmet Paşa, Sultan II. Selim (1566–1574) ve Sultan III. Murat (1574–1595) dönemlerinde vezirlik yapmıştır. İsfendiyar ailesinden Kastamonu Beyi Kızıl Ahmet Bey’in torunu, Mirza Paşa’nın da oğludur. Osmanlı Saray Okulu olan Enderun’da yetişmiştir. Avcıbaşı, Bölük Ağası, Müteferrika ve Sipahiler Ağası olmuştur. 1554 yılında Anadolu, bir süre sonra da Rumeli Beylerbeyliği yapmıştır. Sultan II. Selim tarafından vezirliğe yükseltilmiştir. Şemsi Ahmet Paşa 1580 yılında ölmüş ve cami, medrese, sıbyan mektebinden oluşan külliyesindeki türbeye gömülmüştür.

Åžemsi Ahmet PaÅŸa, türbesini caminin doÄŸu tarafına saÄŸlığında yaptırmıştır. Türbe camiye bitiÅŸik, kareye yakın 4.00 x 4.50 m. ölçüsünde olup, üzeri ayna tonozla örtülmüştür. Klasik Osmanlı türbe mimarisinin özelliklerini taşıyan bu yapının mermer söveli, yuvarlak kemerli giriÅŸ kapısı üzerinde kitabesine yer verilmiÅŸ ancak bu kitabe cami ile birlikte 1940 yılı öncesinde son derece harap olduÄŸundan kitabe kırılmış ve yerine konulması mümkün olmamıştır. Onarım sonrası külliyenin içerisinde bulunan kitabe parçaları çalınmıştır.  Åžemsi PaÅŸa Türbesinin zeminden itibaren yüksekliÄŸi caminin kubbesine kadar ulaÅŸmaktadır. Bu örtü sistemi Ä°stanbul Vakıflar BaÅŸmüdürlüğü Y. Mimarı Süreyya Yücel tarafından 1940 yılında külliye onarılırken yenilenmiÅŸtir. Orijinaline yakın bir ÅŸekilde yapılan türbenin ana yapısı kesme taÅŸtan, tonozları da tuÄŸladan yapılmıştır. Türbenin giriÅŸ duvarı kapı nedeni ile çok dar olduÄŸundan buraya pencere açılmamış, içerisi üst sıradaki üç pencere ile aydınlatılmıştır. Türbenin giriÅŸ dışındaki diÄŸer kenarlarında altlı üstlü üçerden altı penceresi vardır. Türbe içerisinde orijinal kalem iÅŸlerine rastlanmamakla beraber, üzerini örten ayna tonozun ortasındaki kare boÅŸluk içerisinde geometrik, geçme ve palmet izleri görülmektedir. Türbenin camiye açılan tunç ÅŸebekeli, yuvarlak kemerinin kemer taşı üzerine sarı kabartma harflerle bir ayet yazılmıştır.  Türbe içerisinde Åžemsi Ahmet PaÅŸa’nın sandukası dışında baÅŸka bir mezar bulunmamaktadır.